Fundacja LiderON realizuje projekt dotyczący działań na rzecz integracji dzieci i młodzieży pełnosprawnej z osobami z niepełnosprawnościami. Projekt realizowany jest dla dzieci i młodzieży będących w trakcie edukacji szkolnej i przedszkolnej oraz dla rodziców, opiekunów i kadry pedagogicznej w ramach wsparcia edukacji i wyrównywania szans społecznych.
Lekcje plastyki i wyobraźnia
Lekcje plastyki w szkołach podstawowych pomagają rozwijać kreatywność, wyobraźnię i sprawność manualną każdego dziecka. Uczą naturalnej ekspresji w tym wyrażania emocji poprzez prace plastyczne oraz wiedzy o kulturze i sztuce. Lekcje artystyczne rozwijają wrażliwość estetyczną oraz dają szansę na wyrażenie siebie w sposób nieoczywisty i niekonwencjonalny, a obcowanie z różnorodnymi materiałami, kolorami i fakturami umożliwia aktywację mózgu i wyobraźni przestrzennej. Ważne jest motywowanie każdego dziecka w klasie do udziału w zajęciach, niezależnie od posiadanych dysfunkcji oraz możliwości manualnych, a zakres prac plastycznych można dostosować do możliwości każdej niepełnosprawności: ruchu, słuchu, wzroku i niepełnosprawności intelektualnej.
Lekcje plastyki dla dzieci z niepełnosprawnością
Lekcje plastyki dla dzieci z niepełnosprawnościami powinny opierać się na stworzeniu przyjaznej atmosfery, zabawie oraz dostosowaniu materiałów plastycznych do możliwości rozwojowych i dysfunkcyjnych dziecka. Ważne jest, aby skupić się na procesie twórczym, akceptacji różnorodnych pomysłów oraz zaproponowanej przez dziecko drodze do ich zrealizowania. Niejednokrotnie dzieci posiadające dysfunkcje właśnie podczas prac plastycznych przekraczają własne ograniczenia, proponują lub samodzielnie realizują projekty które są przeciwieństwem ich codzienności. Lekcje plastyki wspierają rozwój emocjonalny, fizyczny i psychiczny każdego dziecka, wzmacniają budowanie poczucia sprawczości oraz wyrażania własnej emocjonalności. Twórcze działanie budzi emocje, a współpraca rówieśnicza daje szansę na zdrową i stabilną integrację społeczną.
Misja lekcji plastycznej z dziećmi z niepełnosprawnością:

- Wyrażenie emocji poprzez sztukę, pracę plastyczną, kolor, fakturę itp.
- Wzmocnienie symulacji sensorycznej poprzez dotyk, słuch, kolor.
- Rozwinięcie motoryki małej i dużej w dostosowaniu do możliwości rozwojowych dzieci.
- Wspieranie integracji, budowanie wspomnień i wspólna zabawa.
Przykłady dostosowań dla dzieci z różnymi niepełnosprawnościami:
Dzieci z niepełnosprawnością ruchu:
- Wyłożenie papieru na podłogę: daje możliwość malowania w pozycji leżącej, półleżącej, siedzącej.
- Oklejenie podłogi papierem: daje możliwość malowania kołami wózków
- Oklejenie papierem biurka: daje możliwość malowania dłońmi, dużymi pędzlami, szmatkami, gąbkami.
- Motywowanie do pomocy rówieśniczej w trzymaniu narzędzi, otwieraniu farb.
Dzieci z niepełnosprawnością wzroku:
- Wprowadzenie pomocy plastycznych o różnych fakturach: gazety, folia bąbelkowa, woreczki z kaszą, szeleszczący papier itp.
- Użycie farb w kontrastowych kolorach.
- Wprowadzenie muzyki jako główne źródło inspiracji.
- Użycie taśmy oklejającej krawędzie kartki w celu ograniczenia wychodzenia za ramkę.
- Motywowanie do pomocy rówieśniczej w rysowaniu historii opowiadanej przez dziecko niewidzące.
Dzieci z niepełnosprawnością słuchu:
- Wprowadzenie rysowania pozowanego lub martwej natury, w celu wyeliminowania tłumaczenia polecenia.
- Wprowadzenie rysowania na stukanie, gdzie dziecko rysuje tempo stuknięć, które wyczuwa na blacie.
- Motywowanie do pomocy rówieśniczej w układaniu martwej natury lub pozowaniu.
Dzieci z niepełnosprawnością intelektualną:
- Używanie jasnych i krótkich instrukcji.
- Pokazywanie jakich przyrządów możemy użyć zamiast tłumaczenia.
- Wprowadzenie elementu wspierającego emocje, rysowanie do spokojnej muzyki, rysowanie do dźwięków lasu, śpiewu ptaków itp.
- Motywowanie do pomocy rówieśniczej w znalezieniu pomocy i pokazaniu zadania.
Dzieci w spektrum autyzmu:
- Wprowadzenie cichej przestrzeni oddalonej od drzwi i ciągu komunikacyjnego.
- Zastosowanie słuchawek lub cichych minut dla grupy.
- Użycie narzędzi lub rękawiczek do nakładania farb, lepienia plasteliny.
- Motywowanie do pomocy rówieśniczej poprzez wspólne przygotowanie cichej przestrzeni.
Przykładowe lekcje plastyczne dla dzieci z różnymi dysfunkcjami:

- Zajęcia do muzyki: moje emocje, mój dzień, lubię, marzę o, itp.
- malowanie, rysowanie, modelowanie do muzyki, wyklejanie, wycinanie, wyrywanie, łączenie.
- Moje dłonie: świat zwierząt, przyroda, kosmos, itp.
- Malowanie dłońmi, wyciskanie gliny, plasteliny, praca masą solną, użycie piasku, wody, szyszek, kamieni.
- Malowanie sensoryczne: mój pejzaż, wspomnienie z wakacji, moje marzenia
- Malowanie na rozciągniętej folii stretch na wysokości dzieci, użycie różnorodnych farb, narzędzi do malowania, dłoni, rękawiczek.
- Kolaż z materiałów: moja wizyta w lesie, w parku, na placu zabaw.
- Użycie kartonów, podkładek, liści, kory, papieru kolorowego, bibuły, łączenia klejem i taśmą.
Lekcja plastyki – wernisaż
Lekcja plastyki pozwala na wspólne dzielenie się emocjami i zrozumienie rówieśników, można to osiągnąć poprzez wspólne oglądanie prac, zorganizowanie pokazu tzw. małego wernisażu. Przed rozpoczęciem pokazu należy poinformować dzieci o zasadach jakie obowiązują podczas wernisażu:
- Mówimy co czujemy
- Mówimy jak to rozumiemy
- Mówimy, jak wyglądał proces twórczy
- Co najbardziej lubię w tym obrazku.
Nie oceniamy pracy w kategoriach estetycznych: czy jest ładna! Nie wolno używać takiej formy omówienia pracy.
Nowoczesne i aktywne podejście do edukacji społecznej sprzyja budowaniu zdrowych i otwartych postaw społecznych.
Fundacja LiderON serdecznie zaprasza placówki edukacyjne do współpracy i wspólnych działań wspierających edukację społeczną dzieci i młodzieży.
Zapraszamy do kontaktu i współpracy.
Fundacja LiderON
www.fundacjalideron.pl


